![]() |
|||
|
ısı pompası tarihçesi termodinamik bilimi ile birlikte gelişmiştir. buhar makinelerinin verimi üzerine çalışmalar yapan fizikçi nicolas léonard sadi carnot (1796-1832), “réflexions sur la puissance motrice du feu” isimli kitabında, ısı – iş ilişkisini incelemiş, “ısı çevriminden mekanik güç elde ediliyorsa; mekanik güçten ısı çevrimi elde edilebilir” teoremini ortaya atmıştır.
bu teoreme göre; buhar makinesinin ürettiği mekanik güç, sisteme girdi olarak dışarıdan verilerek sıcak – soğuk çevrimi sağlanabilir. bu durumda sistem bir buhar makinesi olmaktan çıkarak ; soğuk ortamdan sıcak ortama enerji aktaran bir soğutma makinesi olarak çalışacaktır. sadi carnot 1824 yılında ortaya koyduğu bu teorem ile termodinamik biliminin temelini oluşturmuş olup, termodinamiğin kurucusu kabul edilir.
carnot 36 yaşında koleradan ölür, 1824 yılında 600 adet basılan ancak dönemin şartlarında fazla dikkat çekmeyen bu kitap, benoît paul émile clapeyron tarafından 1834 yılında “journal de l'école polytechnique” adlı dergide yayınlanacak ve bilim dünyasının ilgisini çekecektir.
bu zaman zarfında ; julius robert von mayer [rm1] [rm2] tarafından ilk olarak 1841 yılındaki makalesinde değerlendirilen ısı – iş denkliği, james prescott joule [pj1] tarafından 1843 yılında deneysel olarak ispatlanmış, ancak hermann von helmholtz tarafından 1847 yılında yayınlanan “über die erhaltung der kraft” [hh1] [hh2] [hh3] adlı kitap “enerjinin korunumu” olarak bilinen 1nci termodinamik yasasının temeli olarak kabul edilecektir. ardından rudolf julius emanuel clausius tarafından “annalen der physik und chemie” [rc1] [rc2] [rc3] şubat-mayıs1850 basımında yayımlanan makalede entropy ( 2nci termodinamik yasası ) matematiksel olarak tarif edilecek, bu makale 1851 yılında william thomson tarafından referans gösterilecektir. [wt7] william thomson, 1st baron kelvin 1849 yılında teoremi tekrar şekillendirmiş ve thermo-dynamic [wt3] teriminin ilk defa kullanıldığı “an account of carnot's theory of the motive power of heat” [wt1] [wt2] adlı bilimsel makalesini yazmış ve 1850’lerde yazdığı, “proceedings of the royal society of edinburgh vol3” te yayınlanan makalelerde [wt4] [wt5] [wt6] bu teoremin sadece soğutma değil ısıtma amaçlı da kullanılacağını ortaya atacaktır. yukarıda adı geçen tüm fikir ve emek sahiplerine derin saygı ile ; kaynakca ; http://en.wikipedia.org/ http://books.google.com/ http://www.archive.org/ http://zapatopi.net/kelvin/papers/ |